Archiwum bloga

czwartek, 3 sierpnia 2023

Rzeczowniki złożone

Rzeczowniki złożone to specjalność języka niemieckiego. Przypomina to czasem tasiemce złożone z kilku wyrazów. Pozornie jest to trudne a w rzeczywistości można się domyśleć znaczenia takiego długiego wyrazu.

Rzeczowniki złożone to moje ulubione pojęcie z gramatyki niemieckiej. W języku niemieckim występuje bardzo wiele rzeczowników złożonych, które zbudowane są z kilku części, przy czym ostatni człon musi być rzeczownikiem i on decyduje o rodzajniku całego, czasem długiego wyrazu. Pomiędzy wyrazami występuje często łącznik np. s, ale zdarza się, że nie ma nic.

Oto przykłady dwóch rzeczowników bez łącznika:

das Familienhaus – die Familie + das Haus – dom rodzinny

Die Baumwolle – der Baum + die Wolle – bawełna

Das Wasserbett – das Wasser + das Bett – łóżko wodne

der Nagellack – die Nagel + der Lack – lakier do paznokci

die Sonnenbrille – die Sonne + die Brille  – okulary słoneczne

der Kleiderschrank – die Kleider + der Schrank – szafa na ubrania

der Gerichtsvollzieher – das Gericht + der Vollzieher – Komornik (sądowy pełnomocnik)


der Kleiderschrank – szafa na ubrania

Rzeczowniki złożone posiadają również rodzajnik, który jest zgodny z rodzajem ostatniego wyrazu. Nie zawsze są to dwa rzeczowniki razem, czasem jest przymiotnik z rzeczownikiem, albo przyimek z rzeczownikiem.

der Spielplatz – spielen + der Platz – plac zabaw

das Neujahr – neu + das Jahr – Nowy Rok

die Putzfrau – putzen + die Frau – sprzątaczka

das Schlafzimmer – schlafen + das Zimmer – pokój do spania

der Schlafanzug – schlafen + der Anzug – piżama

das Englischheft – Englisch + das Heft – zeszyt do angielskiego

A oto 3-składnikowe złożenia wyrazów:

die Bushaltestelle – der Bus + halten + die Stelle – przystanek autobusowy

die Fußballmannschaft – der Fuß + der Ball + die Mannschaft – w sumie drużyna piłkarska

Der Hauptbahnhof – haupt + der Bahn + der Hof – dworzec kolejowy główny

das Haarwaschmittel – das Haar + waschen + das Mittel – środek do mycia włosów

der Nagellackentferner – die Nagel +der Lack + der Entferner – zmywacz do lakieru od paznokci

die Kugelschreibermine – die kugel – schreiben – die Mine – Wkład do długopisu

das Holzspielzeug – das Holz + spielen + das Zeug – drewniana zabawka

Jeden z dłuższych wyrazów, ale nadal 3 – wyrazowy to : Arbeitsunfähigkeitsbescheinigung – nasze L4 

Jeśli rzeczownik łączy się z drugim rzeczownikiem to przeważnie w środek dajemy "s".

Np. das Geburtsdatum – data urodzenia

das Arbeitszimmer – pokój do pracy

die Geburtstagtorte – tort urodzinowy

die Arbeitsstelle – die Arbeit + die Stelle – miejsce pracy


         Der Volkswagen

Są też takie przypadki gdy dodajemy w środek es, er, n, en

Der Wochentag – dzień tygodnia

Das Kinderheim – dom dziecka

der Jahresbericht – raport roczny

das Kinderzimmer – pokój dziecinyy

der Bauernhof –  gospodarstwo rolne

Występuje jeszcze przyimek z rzeczownikiem:

np. die Mitarbeiterin – współpracownica

die Aushilfe – pomocnik/pomocnica

der Nachname – nazwisko

der Umbau – przebudowa

das Vorteil – korzyść

die Mitteilung – zawiadomienie

Rzeczowniki złożone w języku niemieckim są czasami prawdziwymi mutantami, składającymi się nawet z kilkunastu wyrazów. Na szczęście są rzadko używane. Normalnie do 3-4 wyrazów są do opanowania nawet dla obcokrajowca uczącego się gramatyki niemieckiej. Takimi tasiemcami są również większe liczby pisane łącznie.

Czy ten temat jest dla Ciebie jasny po tym materiale? Proszę o komentarz.

®2015 Copyright by Beata Jodel

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

Polecany post

Jajko wielkanocne po niemiecku

Jajko wielkanocne po niemiecku to różne postacie jajek do konsumpcji. Cały rok jajka są nieodłącznym elementem naszej kuchni, ale na Wielkan...

Popularne posty